Tách 9–10 và tìm phần thiếu
Tách 9–10 và tìm phần thiếu
Với 9 hoặc 10 vật, em vừa chia hai phần vừa tìm được phần thiếu. Điều giữ nguyên là cả bộ vật ban đầu.
Người lớn có thể đọc lời dẫn. Em có thể chỉ, xếp vật hoặc nói; chọn một phần ngắn để học rồi nghỉ khi cần. Bài có nhiều lựa chọn để luyện, không phải một lượt phải làm hết.
Bắt đầu bằng điều em đã biết
Em chuẩn bị gì?
- Đồ vật nhỏ an toàn phù hợp hình minh họa.
- Hai khay hoặc hai vùng giấy để đặt các nhóm.
- Giấy nháp và bút nếu em muốn vẽ; người lớn có thể ghi lời em nói.
Điều em sẽ biết
Tách đúng nhóm 9 hoặc 10 và tìm một phần khi biết tổng cùng phần kia.
Trước khi bắt đầu
Đếm đến 10; hiểu tổng là cả hai phần và đã tự tách được một nhóm nhỏ.
- Nhớ tổng 9 hoặc 10Xác định tổng của lượt hiện tại, không lẫn hai tổng.
- Tách phần đã biếtDùng một bộ đủ tổng để biểu diễn lượng ở một phần.
- Tìm phần còn lạiĐếm phần còn, rồi kiểm hai phần gộp lại đủ 9 hoặc 10.
Cùng học qua năm ví dụ
Ví dụ đầu được làm mẫu. Với các ví dụ sau, em thử trước rồi mở hướng dẫn.
1. Chia bộ chín nút
Cùng làm mẫu
Có 9 nút. Đặt 4 vào A, đặt hết phần còn lại vào B. Mỗi phần có mấy vật?
Cùng kiểm tra từng bước
- Chuẩn bị đúng 9 nút.
- Đặt 4 vào A, rồi chuyển mọi vật còn lại vào B; không để vật bên ngoài.
- Đếm B được 5; nói A có 4, B có 5.
A có 4, B có 5 nút.
$4+5=9$
Tự kiểm: Gộp lại: 4 và 5 là đủ 9; không vật nào bị dùng hai lần.
2. Hai phần của mười bút
Cùng khám phá
Có 10 chiếc bút. Đặt 5 vào A, đặt hết phần còn lại vào B. Mỗi phần có mấy vật?
Một gợi ý nhỏ
Giữ nguyên cả nhóm; phần đã biết và phần cần tìm phải đủ tổng.
Cùng kiểm tra từng bước
- Chuẩn bị đúng 10 chiếc bút.
- Đặt 5 vào A, rồi chuyển mọi vật còn lại vào B; không để vật bên ngoài.
- Đếm B được 5; nói A có 5, B có 5.
A có 5, B có 5 chiếc bút.
$5+5=10$
Tự kiểm: Gộp lại: 5 và 5 là đủ 10; không vật nào bị dùng hai lần.
3. Chỉ thấy năm xe
Cùng khám phá
Có tất cả 9 chiếc xe đồ chơi. Thấy 5, phần còn lại được che. Không thêm hoặc lấy ra. Phần che có mấy chiếc xe đồ chơi?
Một gợi ý nhỏ
Giữ nguyên cả nhóm; phần đã biết và phần cần tìm phải đủ tổng.
Cùng kiểm tra từng bước
- Giữ đúng tổng 9 chiếc xe đồ chơi.
- Tách 5 vật ứng với phần nhìn thấy; các vật còn lại là phần bị che.
- Đếm phần còn lại được 4; ghép 5 với 4 thì đủ 9.
Phần che có 4 chiếc xe đồ chơi.
$5+4=9$
Tự kiểm: Gộp lại: 5 và 4 là đủ 9; không vật nào bị dùng hai lần.
4. Táo ở ngoài và trong hộp
Cùng khám phá
Có tất cả 10 quả táo. Thấy 4, phần còn lại được che. Không thêm hoặc lấy ra. Phần che có mấy quả táo?
Một gợi ý nhỏ
Giữ nguyên cả nhóm; phần đã biết và phần cần tìm phải đủ tổng.
Cùng kiểm tra từng bước
- Giữ đúng tổng 10 quả táo.
- Tách 4 vật ứng với phần nhìn thấy; các vật còn lại là phần bị che.
- Đếm phần còn lại được 6; ghép 4 với 6 thì đủ 10.
Phần che có 6 quả táo.
$4+6=10$
Tự kiểm: Gộp lại: 4 và 6 là đủ 10; không vật nào bị dùng hai lần.
5. Tất cả vịt đều nhìn thấy
Cùng khám phá
Có tất cả 10 con vịt đồ chơi. Thấy 10, phần còn lại được che. Không thêm hoặc lấy ra. Phần che có mấy con vịt đồ chơi?
Một gợi ý nhỏ
Giữ nguyên cả nhóm; phần đã biết và phần cần tìm phải đủ tổng.
Cùng kiểm tra từng bước
- Giữ đúng tổng 10 con vịt đồ chơi.
- Tách 10 vật ứng với phần nhìn thấy; các vật còn lại là phần bị che.
- Đếm phần còn lại được 0; ghép 10 với 0 thì đủ 10.
Phần che có 0 con vịt đồ chơi.
$10+0=10$
Tự kiểm: Gộp lại: 10 và 0 là đủ 10; không vật nào bị dùng hai lần.
Bây giờ đến lượt em
Chọn một câu để tự làm. Dùng gợi ý khi cần rồi kiểm lại cách làm của mình.
1. Tách chín bút
Em tự làm
Có 9 chiếc bút. Đặt 2 vào A, đặt hết phần còn lại vào B. Mỗi phần có mấy vật?
Một gợi ý nhỏ
Giữ nguyên cả nhóm; phần đã biết và phần cần tìm phải đủ tổng.
Cùng kiểm tra cách làm
- Chuẩn bị đúng 9 chiếc bút.
- Đặt 2 vào A, rồi chuyển mọi vật còn lại vào B; không để vật bên ngoài.
- Đếm B được 7; nói A có 2, B có 7.
A có 2, B có 7 chiếc bút.
$2+7=9$
Tự kiểm: Gộp lại: 2 và 7 là đủ 9; không vật nào bị dùng hai lần.
2. Bảy nút ngoài hộp
Em tự làm
Có tất cả 10 nút. Thấy 7, phần còn lại được che. Không thêm hoặc lấy ra. Phần che có mấy nút?
Một gợi ý nhỏ
Giữ nguyên cả nhóm; phần đã biết và phần cần tìm phải đủ tổng.
Cùng kiểm tra cách làm
- Giữ đúng tổng 10 nút.
- Tách 7 vật ứng với phần nhìn thấy; các vật còn lại là phần bị che.
- Đếm phần còn lại được 3; ghép 7 với 3 thì đủ 10.
Phần che có 3 nút.
$7+3=10$
Tự kiểm: Gộp lại: 7 và 3 là đủ 10; không vật nào bị dùng hai lần.
3. Che kín chín xe
Em tự làm
Có tất cả 9 chiếc xe đồ chơi. Thấy 0, phần còn lại được che. Không thêm hoặc lấy ra. Phần che có mấy chiếc xe đồ chơi?
Một gợi ý nhỏ
Giữ nguyên cả nhóm; phần đã biết và phần cần tìm phải đủ tổng.
Cùng kiểm tra cách làm
- Giữ đúng tổng 9 chiếc xe đồ chơi.
- Tách 0 vật ứng với phần nhìn thấy; các vật còn lại là phần bị che.
- Đếm phần còn lại được 9; ghép 0 với 9 thì đủ 9.
Phần che có 9 chiếc xe đồ chơi.
$0+9=9$
Tự kiểm: Gộp lại: 0 và 9 là đủ 9; không vật nào bị dùng hai lần.
4. Sáu táo nhìn thấy
Em tự làm
Có tất cả 10 quả táo. Thấy 6, phần còn lại được che. Không thêm hoặc lấy ra. Phần che có mấy quả táo?
Một gợi ý nhỏ
Giữ nguyên cả nhóm; phần đã biết và phần cần tìm phải đủ tổng.
Cùng kiểm tra cách làm
- Giữ đúng tổng 10 quả táo.
- Tách 6 vật ứng với phần nhìn thấy; các vật còn lại là phần bị che.
- Đếm phần còn lại được 4; ghép 6 với 4 thì đủ 10.
Phần che có 4 quả táo.
$6+4=10$
Tự kiểm: Gộp lại: 6 và 4 là đủ 10; không vật nào bị dùng hai lần.
Dùng điều vừa học
Mang toán ra ngoài hình
Chuẩn bị đúng 10 nút. Đặt 3 nút ngoài hộp, phần còn lại vào hộp. Nói số trong hộp rồi mở để kiểm.
Gợi ý để cùng thực hiện
- Chọn đồ vật phù hợp và tự làm theo yêu cầu.
- Nói kết quả rồi chỉ cách em kiểm lại.
Trong hộp có 7 nút; 3 và 7 đủ 10.
Cùng đồng hành với em
Gợi một điều mỗi lần, rồi chờ em thử.
Nói phần che bằng số nhìn thấy.
Dùng một bộ 9 hoặc 10 khác, tách đúng phần thấy và đếm phần còn.
Không kiểm điều kiện không có vật ở nơi khác.
Trước khi che, xác nhận cả bộ chỉ nằm ở ngoài hộp và trong hộp.
Chọn mức phù hợp và quan sát cách em làm
- Trẻ có giữ đúng tổng 9 hay 10 của từng lượt không?
- Trẻ có kiểm hai phần đủ tổng không?
Dễ hơn một chút
Dùng tổng 10 với phần đã biết 5 và vật rời.
Thử thêm khi đã quen
Che 0 hoặc che hết, cho trẻ giải thích hai trường hợp.
Có thể nhờ người lớn đọc đề hoặc chuẩn bị đồ dùng. Phần suy nghĩ, lựa chọn và tự kiểm để em thử theo cách của mình.
Học tiếp theo cách của em
Phiếu luyện đi kèm
Có thể dùng phiếu khi muốn làm trên giấy. Các tài liệu đi kèm vẫn được giữ tại đường dẫn hiện có; không cần in mới học được bài trên web.